Nargile Tütünü

Tömbeki içimindeki en büyük özellik sigara tütününden çok farklı bir tütün kullanılmasıdır. Tömbeki tütünü olarak isimlendirilen bu tütün, İran’ın Isfahan ve Suriye’nin Laskiye civarındaki üretim alanlarında yetiştirilir. Dünyanın tanınmış en üstün kaliteli tömbeki tütünleri Isfahan tömbekisidir. Ülkemizde tömbeki tütünü üretimi ilk kez 1949 yullarunda Laskiye’ye yakun olan Hatay ve İskenderun’da yapılmıştır. Daha sonra bu tütün tipi Konya’nın Hadım ilçesinde de gerçek ekolojik alanını bulmuştur. Tömbekinin tarımdaki özellikleri oriental tütün üretimi usullerinden farklıdır. Tepe kırımı tatbik edilen tömbekiler sakları ile birlikte hasat edilir. 7-9 gün tarlada bırakılmak suretiyle kurutulurlar. Bu sırada yeteri kadar çiğ teşekkül etmezse kurumakta olan yaprakların üzerine sabahları su püskürtülerek kahverengi beneklerin teşekkülü sağlanır.

Bu tür tarım biçimi sonucu tömbeki tütünün yaprakları 35-40 cm boyunda 20-30 cm eninde büyük kıtalı ve kalın dokulu olur. Renkleri ise açık sarı ve yüzeyleri üzerinde kahverengi benekler oluşur. Nikotin oranları 2-4 olup, çok sert içimlidir. Tatlılık veren indirgen şeker maddeleri de % 10 ve daha fazla olduğunda tatlıcadır.

Tömbeki Fabrikasyonu :

Tömbeki üretimi diğerlerinden basittir ve bir atölye uygulamasına benzerlik gösterir. Hatta bir çok nargile kahvehanelerinde tütünler özel olarak yerinde hazırlanır. Tömbeki harmanı, tütünün yüksek neviyatlarindan oluşur. Üretimi İzmir Sigara Fabrikasında yapılmaktadır. Üretimin ilk adımı % 10-11 oranında olan tütünlerin rutubetleri pulvaziratörlerle % 13 �e çıkarılır. Nevi ve eller tekrar tekrar karıştırılıp harmanlanır. Böylece tömbeki harmanı yoğun el emeği gerektiren ve özenle işlenerek elde edilir.

Sonra bu şekilde hazırlanmış tütün harmanı kasalara doldurulur. Üzerleri örtülerek 24 saat dinlendirilir. Rutubet homojenleşir ardından harman kıyım makinesine verilir ve kalınca yani genelde 10 mm eninde kıyılır. Böylece tömbeki üretimi tamamlanmıştır. Daha sonra % 12 rutubetle ½ kiloluk karton kutulara doldurulur ve üzerlerine etiketleri yapıştırılıp satışa sunulur.

Tömbeki içimi :

Oldukça kalınca kıyılan tömbekiler nargile denilen ve içi su dolu içme aygıtlarının üstündeki özel bir yere lüle tablasında üzerlerine kor durumunda ateş parçalarını koymak suretiyle duman elde edilir. Nargile içiminde amaç, dumanı sudan geçirerek sertliği azaltmaktır.

Nargile içmek bir tutku, bir felsefedir aslında. Bu tutku bir rahatlama ve sohbet yoludur. Çünkü nargile içmek en az 3.5-4 saat sürer. Bu yüzden sigara içimi zamanına siğdırılan temelsiz sohbetlerin, yüzeysel dostlukların nargile felsefesi ile bağdaştırılması mümkün değildir.

Özellikle Beykoz ve Yıldız çini fabrikalarında üretilen ve bu gün sanat eseri sayılabilecek kadar güzel ve değerli nargileler ile tömbeki özel kıraathanelerde içiliyordu. İlk nargileler ise Hindistan’da kullanıldı. Narçil denilen bir cins büyük Hindistan cevizinin kabuğu oyularak yapılırdı.

Tömbeki ismi verilen, nargilenin en önemli öğesi olan tütün, kıyıldıktan sonra üstü nemli bir havluyla örtülerek bir süre bekletiliyor. Nargilenin iyi olmasının sırrı da işte burada yatıyor. Ardından rülelere sarılan tömbeki, çelik şişlerin yardımıyla tam ortadan deliniyor. Rüleye yerleştirilen tömbeki, yine ışlatılmış ancak ikiye bölünmüş ve kalın damarları alınmış bir tütün yaprağıyla sarılıyor. Daha sonra sere yerleştirilerek kısa boylu bir meşe ağacı türü olan pirnal kömüründen elde edilmiş köz ile yakılıyor. Bu klasik, yani Osmanlı’dan bu yana kullanılan tömbeki türü.

Tömbeki, nargileye özgü özel bir tütün. Bu sigara, puro, enfiye gibi diğer tütünlerden daha kısa boylu, daha geniş, daha tıknaz bir bitki. Yaprakları daha esmer, daha küçük, daha etli ve tütünden daha dayanıklı. Virginia ve Burley tütünlerinde yüzde 3 – 4, Türk tütünlerinde yüzde 1 – 2 olan nikotin oranı, tömbekide yüzde 10′a kadar çıkabiliyor. Tömbeki Türkiye’de Hatay – Samandag ve Konya – Hadım bölgelerinde üretiliyor. Tütün gibi toplanıyor, ama farkı işlemlerden geçiyor.

Bir de bunun yanısıra günümüzde bir tömbeki türü daha var. Özellikle gençlerin rağbet ettiği bu tür tömbekler, elma, nane, kayısı, çilek, muz, limon, ananas, kavun, ballı, güllü, capuccinolu gibi keskin kokulu meyve veya bitkilerden yapılıyor.

Bugün pekçok kahvehanede, nargile tütünün alüminyum folyo ile kapatıldığını ve korun folyonun üzerine yerleştirildiğini görebilirsiniz. Bu yeni alışkanlığın iki sebebi var: Uyuşturucu kullanımını engellemek ve tam yanmayan kömürün tütünle temas halindeyken sönmesi durumunda, tiryakinin zehirlenmesini engellemek.

Her tütün olmaz!

Nargilede her tütün kullanılmıyor. İran’dan ithal edilen koyu renkli, kuvvetli tütün en popüleri. Tütün çok sert olduğu için kullanılmadan önce birkaç kez yıkanır.

Nargileyi yakmak içinse sadece meşe kömürü kullanılır, böylelikle nargile yanarken meşenin kattığı aroma da lezzete dahil olurmuş. Bazı nargile düşkünleri vişne, üzüm gibi meyveleri, bazılarıysa nar ya da gülsuyunu gövde içinde yer alan suya ilave ederek farklı lezzetler elde ederler.

Son yıllarda yaygınlaşan meyve aromalı tütünlere sağlıklı yollardan ulaşılamamaktadır. Çünkü Mısır’dan gelen bu tütünleri Tekel ithal etmiyor. Ancak birisi bu tütünleri getirirse onlardan kilo ile alıyorlar. Meyve aromalı tütünler sıfır nikotin ve sıfır katran içerdigi, ”tömbeki” olarak adlandırılan orijinal nargile tütününden hafif olduğu ve ”güzel koktuğu” (nargilenin insanın üzerine yapışan ve kolay kolay çıkmayan keskin bir kokusu varmış) için fazla rağbet görüyor. Epey de çeşidi var bunların: en çok istek alan elma (kırmızı yani Amasya ve beyaz yani Golden olmak üzere iki çeşit) ve cappucino; bunların yanı sıra meyan kökü, nane, çilek, kayısı ve karışık meyveli olan çeşitleride vardır.

Be Sociable, Share!

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: